TỪ VỰNG
Những từ giống nhau dễ nhầm: affect và effect, advice và advise, principal và principle, accept và except
Một nhóm câu Part 5 và Part 6 không thử ngữ pháp mà thử việc bạn có phân biệt được hai từ trông gần như nhau hay không. Các cặp này giống nhau về chữ viết hoặc cách phát âm, nhưng khác nghĩa và khác từ loại. Chọn nhầm thì mất điểm dù câu của bạn đọc rất trôi. Bài này gom những cặp hay xuất hiện trong văn bản công việc, giải thích bằng ví dụ tự soạn và đưa mẹo nhớ ngắn.
Cặp 1: affect và effect
- affect – động từ, nghĩa "ảnh hưởng đến". The delay will affect our schedule.
- effect – danh từ, nghĩa "tác động, hiệu quả". The delay had an effect on our schedule.
Mẹo: Affect là Action (hành động, động từ); Effect là End result (kết quả, danh từ). Cách kiểm nhanh: nếu ngay trước chỗ trống có the / an / a / no, thường là danh từ effect. Nếu sau chỗ trống là một tân ngữ trực tiếp, thường là động từ affect. Có hiện tượng ít gặp: effect làm động từ nghĩa "gây ra, thực hiện" (effect a change), nhưng đề phổ thông hiếm hỏi.
Cặp 2: advice và advise
- advice – danh từ không đếm được, "lời khuyên". Thank you for your advice. Không nói an advice hoặc advices.
- advise – động từ, "khuyên". We advise customers to back up their files.
Phát âm cũng khác: advice /ədˈvaɪs/ với âm s, còn advise /ədˈvaɪz/ với âm z. Cụm hay gặp: advise someone to do something, advise against doing, on the advice of.
Cặp 3: principal và principle
- principal – tính từ "chính, chủ yếu" hoặc danh từ "hiệu trưởng, người đứng đầu". The principal reason for the delay was weather.
- principle – danh từ, "nguyên tắc". The company works on the principle of fair pay.
Mẹo: nếu chỗ trống mang nghĩa "nguyên tắc" thì viết -ple; nếu mang nghĩa "chính" hoặc "người đứng đầu" thì viết -pal.
Cặp 4: accept và except
- accept – động từ, "chấp nhận, nhận". Ms. Charalambous accepted the job offer.
- except – giới từ, "ngoại trừ". The office is open every day except Sunday.
Chỉ khác chữ đầu nhưng loại từ khác hẳn: accept làm động từ chính, còn except mở đầu một cụm giới từ. Có cả except for: Everything is ready except for the final report.
Cặp 5: complement và compliment
- complement – bổ sung, làm hoàn chỉnh. The new software complements the existing system. Cũng là danh từ "phần bổ sung".
- compliment – lời khen, khen. The manager paid her a compliment on the report.
Mẹo: complement có "ple" như "complete" (hoàn chỉnh); compliment có "pli" như "pleased" (vui lòng khi được khen). Hai tính từ tương ứng: complementary (bổ sung cho nhau) và complimentary (miễn phí, tặng kèm: a complimentary breakfast). Bạn sẽ gặp complimentary khá nhiều ở Part 7 khách sạn.
Cặp 6: stationary và stationery
- stationary – tính từ, "đứng yên, cố định". The bus remained stationary.
- stationery – danh từ, "văn phòng phẩm". Order more stationery.
Mẹo: stationery có e như "envelope" (phong bì), thuộc nhóm giấy, bút. Stationary có a như "stay" ở yên.
Cặp 7: later và latter, lose và loose, quiet và quite
- later – trạng từ "muộn hơn, sau đó". I'll call you later.
- latter – "cái thứ hai" trong hai cái đã nêu. Of the two plans, I prefer the latter. Đối lập với former (cái đầu).
- lose /luːz/ – động từ "mất, thua". We might lose the contract.
- loose /luːs/ – tính từ "lỏng, rộng". The cable is loose.
- quiet – tính từ "yên tĩnh". a quiet room.
- quite – trạng từ "khá, hoàn toàn". The report is quite long.
Cặp 8: their, there, they're và its, it's
- their – của họ (sở hữu). Staff left their coats here.
- there – ở đó, hoặc there is / are. There are three rooms.
- they're – they are.
- its – của nó (sở hữu, không có dấu nháy). The firm announced its results.
- it's – it is hoặc it has.
Đề Part 5 và Part 6 dùng các cặp này cho câu hỏi dạng "chọn từ"; hãy thử thay it is vào chỗ trống: nếu câu vẫn đúng thì dùng it's, nếu không thì dùng its.
Cách làm bài
Bước 1: xác định chỗ trống cần loại từ nào (danh từ, động từ, giới từ).
Bước 2: nhìn các phương án: nếu hai cái chỉ khác vài chữ, đây là cặp dễ nhầm.
Bước 3: thử thay bằng nghĩa tiếng Việt để chọn đúng cái.
Tóm tắt
- affect (động từ) và effect (danh từ); advise (động từ) và advice (danh từ).
- principal là "chính", principle là "nguyên tắc".
- accept là động từ, except là giới từ.
- complimentary (miễn phí) khác complementary (bổ sung).
Tự luyện
- 1. The new tax law will ____ small businesses the most. (A) effect (B) affect (C) affects (D) affecting
- 2. Customers are urged to seek professional ____ before investing. (A) advice (B) advise (C) advices (D) advised
- 3. All branches will be open ____ the one on Main Street. (A) accept (B) accepting (C) except (D) excepted
- 4. Guests receive a ____ breakfast with every booking. (A) complementary (B) complimentary (C) compliment (D) complement
- 5. The ____ reason for the closure was a lack of funds. (A) principle (B) principally (C) principals (D) principal
Đáp án
- 1. B – sau chỗ trống là tân ngữ small businesses và trước chỗ trống có will, nên dùng động từ nguyên mẫu affect.
- 2. A – sau professional cần danh từ, và advice là danh từ không đếm được.
- 3. C – giới từ except nghĩa là "ngoại trừ".
- 4. B – bữa sáng miễn phí tặng kèm là complimentary; complementary nghĩa là "bổ sung".
- 5. D – tính từ principal nghĩa là "chính, chủ yếu" và đứng trước danh từ reason.


